Son zamanlarda kent trafiğinde dikkatimi çeken bir konu var.
Çocuklu araç sürücülerinin asla yapmamaları gereken bir hareket.
Çok tehlikeli çok.
Üstelik trafik kuralları gereği yasak!..
Bazı araç sürücüleri, özellikle de babalar, küçük yaştaki çocuklarını arabanın ön koltuğuna oturtuyor.
Çocuğunun güvenliğini ne kadar riske atıyor bu sürücüler acaba farkındalar mı?
“Farkında olsalar yapmazlardı” diye iyimser düşünmek istiyorum ama olmuyor.
Farkında olmak zorundalar çünkü..
***
Araç içindeki oturma düzeninde çocukların sadece yaşına bakılmıyor.
Türkiye’de yasal mevzuat, çocuğun yaşından çok boyu ve kilosunu öne alıyor, araç içinde oturma düzeninde.
Bu çok daha önemli, çünkü yaşı 10-12’den büyük de olsa boyu kısa ve zayıfsa çocuğun ön koltukta oturması güvenliği açısından büyük risk oluşturuyor.
2026 yılı düzenlemesine göre; Türkiye’de boyu 150 santimetreden kısa ve kilosu 36 kilogramın altında olan çocukların, uygun çocuk oto koltuğuyla arka koltukta seyahat etmesi gerekiyor.
Bu kurallara uyulmaması halinde para dahil cezai işlem uygulanıyor.
Emniyet kemerinin vücuda oturma şekli bile önemli.
***
Çocuklar neden ön koltukta oturmamalı?
Olası bir kaza anında can güvenliği ortadan kalktığı için.
Bırakın kazayı ani bir frende bile önde oturan çocuğun araç içinde savrulması, başını ön cama çarpması ne yazık ki kaçınılmaz.
Sadece emniyet kemi takmak -ki mutlaka takılmalı- yeterli mi?
Elbette değil!..
Bir de hava yastığı riski var ki, çok çok önemli.
Araçlardaki hava yastıkları yetişkinlerin vücut yapısına göre tasarlanıyor ve şiddetli bir şekilde açılıyor.
Kaza anında açılan bir hava yastığı yetişkinlerde bile büyük bir darbe yapıyor.
Kaza anında hava yastığının açılması çocuklar için ise yaşamsal bir tehlike oluşturabiliyor.
Başında, göğsünde büyük travmalar olabiliyor.
***
Çocuğun arka koltuğa oturtulması da tek başına yeterli değil.
Kesinlikle emniyet kemeri bağlı olmalı.
Ama ne yazık ki yine kent trafiğinde gördüğüm tablo tam tersini yansıtıyor.
Ebeveyn, önlemini almış çocuğunu aracın arka koltuğuna oturtmuş ama bir ne görelim; akıp giden trafikte arkada ayakta duran küçük bir çocuk.
Hem de iki ön koltuğun arasında ayakta!..
Çocuğun güvenliği böyle mi sağlanır?
Ani dur-kalkışlarda o çocuk araç içinde savrulmaz mı?
Hiç istemeyeceğim bir sonuç ama kaza sırasında o çocuk ön camdan bile fırlayabilir.
Örneklerine ülkemizdeki trafik kazalarında çok rastlıyoruz ne yazık ki..
Daha yaşamının başındaki çocuklar, alınacak çok basit bir önlem varken yaşamdan kopup gidiyor.
***
Tabi bir de ‘kısa mesafe canım, bir şey olmaz; bir-iki dakikalık yol’ düşüncesi var ki; asla yapılmaması gereken bir hata.
Çünkü, kazaların büyük kısmı sanıldığı gibi uzun yolda değil, eve yakın kısa mesafelerde gerçekleşiyor.
Dünya Sağlık Örgütünün yayımladığı çocuk yol güvenliği raporları da bu gerçeği ortaya koyuyor.
Bu nedenle ‘ne olacak canım, yakın mesafe zaten’, ‘amaaan mahalle içinde kısa bir tur atıp döneceğiz, ne var bunda’ ya da ‘5 dakikalık yol’ gibi düşünceler asla güvenli değil çocuklar için.
***
Evet ne yazık ki acı gerçek bu.
Buradan anne-babalara sesleniyorum, hatta yalvarıyorum:
Ne olur bu hataları yapmayın..
Çocuğunuz istiyor diye, onu kırmamak için atacağınız en ufak hatalı bir adım telafisi mümkün olmayan sonuçlar doğurabilir.
Çocuğunuzun güvenliği ve sağlığı için lütfen kurallara harfiyen uyun.
Sonra ağlamayın, üzülmeyin, yaşamınız boyunca vicdan azabı ve acı çekmeyin..
